ترتیب صحیح استفاده از محصولات مراقبت از پوست؛ روتین صبح و شب
اگر چند محصول مراقبت از پوست روی میزتان دارید و هر بار از خودتان میپرسید «اول سرم بزنم یا آبرسان؟»، «تونر قبل از سرم است؟» یا «ضدآفتاب را قبل از مرطوبکننده بزنم یا بعد؟»، تنها نیستید.
ترتیب استفاده از محصولات مراقبت از پوست میتواند روی عملکرد روتین و همچنین احتمال تحریک پوست اثر بگذارد. با این حال، برای داشتن یک روتین صحیح لازم نیست هر روز هفت یا هشت محصول مختلف استفاده کنید.
بهطور خلاصه، قانون عمومی این است: ابتدا پاکسازی، سپس محصولات سبک و درمانی، بعد محصولات کرمی و در روتین صبح، ضدآفتاب در پایان. متخصصان Cleveland Clinic نیز توصیه میکنند روتین را بیش از حد پیچیده نکنید و محصولات را معمولاً از بافت سبکتر به سنگینتر استفاده کنید
ترتیب سریع روتین پوست
| مرحله | صبح | شب |
|---|---|---|
| 1 | شوینده | پاککننده آرایش/ضدآفتاب |
| 2 | تونر، اختیاری | شوینده |
| 3 | سرم | تونر، اختیاری |
| 4 | درمان سبک/دور چشم | سرم یا درمان |
| 5 | مرطوبکننده | مرطوبکننده |
| 6 | ضدآفتاب | — |
چرا ترتیب روتین پوستی مهم است؟
محصولات مراقبت پوستی با فرمولها و بافتهای مختلفی ساخته میشوند. سرمها معمولاً سبکترند و کرمها بافت بستهتر و سنگینتری دارند.
به همین دلیل اگر یک کرم سنگین را پیش از یک سرم سبک استفاده کنید، ممکن است استفاده از محصول بعدی روی پوست دشوارتر شود. بهصورت عمومی، حرکت از محصولات سبکتر به سمت محصولات غلیظتر روش سادهای برای چیدن روتین است
ترتیب استفاده از محصولات مراقبت از پوست در صبح
هدف اصلی روتین پوستی صبح پاکسازی ملایم، حفظ رطوبت و محافظت از پوست در طول روز است.
1. شوینده صورت
روتین را با شویندهای متناسب با نوع پوست شروع کنید.
پوست چرب معمولاً با شوینده ژلی یا سبک راحتتر است، در حالیکه پوست خشک و حساس ممکن است شویندههای ملایمتر و بدون عطر را بهتر تحمل کند.
از شستوشوی شدید و آب بسیار داغ خودداری کنید؛ قرار نیست بعد از شستن صورت احساس کشیدگی شدید داشته باشید.
2. تونر؛ در صورت نیاز
تونر یک مرحله اجباری نیست.
اگر تونر آبرسان یا تسکیندهنده دارید، معمولاً پس از شستوشو و قبل از سرم قرار میگیرد.
در گذشته تونر بیشتر برای پاککردن باقیمانده آلودگی یا چربی استفاده میشد، اما بسیاری از فرمولهای امروزی نقش آبرسان، آرامبخش یا لایهبردار دارند.
بنابراین قبل از استفاده، ترکیبات تونر را بررسی کنید.
3. سرم
بعد از تونر، نوبت محصولات سبک مانند سرم است.
برای مثال:
- هیالورونیک اسید برای افزایش رطوبت پوست
- نیاسینامید در برخی روتینها برای کنترل ظاهر چربی و حمایت از سد پوستی
- ویتامین C بهعنوان آنتیاکسیدان در روتین صبح
لازم نیست همزمان سه یا چهار سرم بزنید. اگر تازه روتین ساختهاید، یک سرم با هدف مشخص انتخاب منطقیتری است.
4. کرم دور چشم
کرم دور چشم نیز برای همه ضروری نیست.
اگر محصول مخصوص دور چشم استفاده میکنید، معمولاً میتوانید آن را پس از محصولات سبک و پیش از مرطوبکننده قرار دهید.
از کشیدن شدید پوست نازک اطراف چشم خودداری کنید.
5. آبرسان و مرطوبکننده
اینجا یکی از پرتکرارترین سؤالها مطرح میشود:
اول آبرسان یا مرطوبکننده؟
اگر دو محصول جداگانه دارید و آبرسان شما بافت ژلی و سبک دارد، معمولاً ابتدا آبرسان و سپس مرطوبکننده استفاده میشود.
اما «آبرسان» و «مرطوبکننده» همیشه دو گروه کاملاً جدا نیستند. بسیاری از مرطوبکنندههای مدرن هم مواد جاذب رطوبت دارند و هم مواد کمککننده به حفظ آن؛ بنابراین ممکن است یک محصول برای این مرحله کافی باشد.
6. ضدآفتاب؛ آخرین مرحله روتین صبح
مهمترین تفاوت روتین صبح و شب همین مرحله است.
ضدآفتاب باید در پایان مراحل مراقبت پوستی صبح و پیش از آرایش استفاده شود.
AAD توصیه میکند ضدآفتاب روزانه دارای ویژگیهای زیر باشد:
- طیف گسترده یا Broad Spectrum
- SPF 30 یا بالاتر
- ترجیحاً مقاوم در برابر آب American Academy of Dermatology
اگر بعد از روتین آرایش میکنید، ترتیب عمومی میشود:
مرطوبکننده ← ضدآفتاب ← پرایمر و آرایش
این بخش برای مخاطب Makeupisho اهمیت ویژهای دارد؛ چون آمادهسازی درست پوست میتواند پایه مناسبتری برای استفاده از پرایمر و محصولات آرایش صورت ایجاد کند.

ترتیب استفاده از محصولات مراقبت از پوست در شب
روتین شب کمی متفاوت است، زیرا دیگر ضدآفتاب نداریم و معمولاً فرصت استفاده از بعضی محصولات درمانی فراهم میشود.
1. پاک کردن آرایش و ضدآفتاب
اگر آرایش یا محصولات ماندگار روی پوست دارید، ابتدا آنها را با محصول مناسب پاک کنید.
بسته به محصول مورد استفاده میتوانید از:
- میسلار واتر
- Cleansing Balm
- Cleansing Oil
استفاده کنید.
این مرحله در واقع بخش اول Double Cleansing است.
2. شوینده
بعد از پاککردن آرایش و ضدآفتاب، پوست را با شوینده مناسب بشویید.
اگر آرایش نداشتهاید و ضدآفتاب یا محصول سنگینی روی صورت نبوده، همیشه لازم نیست پاکسازی دو مرحلهای انجام دهید.
3. تونر یا اسنس
در صورت استفاده، حالا نوبت تونر آبرسان یا Essence است.
اگر تونر شما حاوی مواد لایهبردار فعال است، آن را مانند یک «مرحله درمانی» ببینید نه یک تونر ساده.
4. سرم و محصولات درمانی
شب معمولاً زمان استفاده از محصولاتی مثل رتینوئیدها در روتین افراد واجد شرایط است.
AAD میگوید رتینوئیدها میتوانند برای بعضی مشکلات مانند آکنه خفیف، تغییر رنگ و خطوط ظریف مفید باشند، اما احتمال تحریک دارند و بهتر است مصرف آنها تدریجی باشد. American Academy of Dermatology
نکته مهم: رتینوئیدها در دوران بارداری نباید استفاده شوند و در این شرایط باید درباره روتین با پزشک مشورت شود. American Academy of Dermatology
قرار نیست هر شب رتینول + AHA + BHA + چند اکتیو دیگر را کنار هم قرار دهید. روتین پیچیدهتر الزاماً بهتر نیست.
5. مرطوبکننده
مرحله پایانی بیشتر روتینهای شب، مرطوبکننده است.
مرطوبکننده به کاهش از دست رفتن آب از پوست و حمایت از سد پوستی کمک میکند. بهخصوص هنگام استفاده از اکتیوهای تحریککننده، این مرحله اهمیت بیشتری پیدا میکند.

اول سرم، آبرسان یا مرطوبکننده؟
اگر سه محصول مجزا دارید، در اکثر مواقع ترتیب ساده زیر مناسب است:
سرم سبک ← آبرسان ژلی ← مرطوبکننده
اما مهمتر از اسم روی بسته، بافت و فرمول محصول است.
اگر سرمی بسیار روغنی دارید و محصول دیگری بسیار سبک و آبکی است، فقط بر اساس واژه «سرم» تصمیم نگیرید.
قاعده کاربردی:
محصولات آبکی و سبک → محصولات غلیظتر → کرمها و محصولات Occlusive

روتین پوست چرب، خشک و حساس چه تفاوتی دارد؟
پوست چرب و مستعد جوش
تمرکز اصلی باید روی پاکسازی ملایم، مرطوبکننده سبک و محصولات Non-comedogenic باشد.
شستن بیشازحد یا حذف کامل مرطوبکننده لزوماً راهحل مناسبی نیست.
پوست خشک
شوینده ملایم، سرم یا محصول آبرسان و مرطوبکننده غنیتر معمولاً اولویت بیشتری دارد.
این نوع پوست معمولاً تحمل کمتری نسبت به لایهبرداری مکرر دارد.
پوست حساس
اصل مهم: روتین کوتاهتر.
محصولات عطردار و چند ماده فعال جدید بهطور همزمان میتوانند تشخیص علت تحریک را دشوار کنند.
نکات مهمی که متخصصان این حوزه میدانند :
اول اینکه، تعداد مراحل معیار کیفیت روتین نیست.
یک روتین سهمرحلهای متناسب با پوست معمولاً منطقیتر از یک روتین 10 مرحلهای تصادفی است.
برای بسیاری از افراد یک پایه مناسب میتواند این باشد:
صبح: شوینده یا پاکسازی ملایم ← مرطوبکننده ← ضدآفتاب
شب: شوینده ← مرطوبکننده
و فقط در صورت وجود هدف مشخص، محصول درمانی اضافه شود. Cleveland Clinic نیز دقیقاً بر ساده نگهداشتن روتین تأکید دارد.
دوم، لازم نیست همیشه بین تکتک مراحل چند دقیقه صبر کنید. مگر اینکه دستور محصول درمانی زمان مشخصی تعیین کرده باشد، معمولاً کافی است اجازه دهید محصول قبلی تا حد مناسبی روی پوست بنشیند.
سوم، سازگاری پوست از تعداد مواد فعال مهمتر است.
اشتباهات رایج هنگام استفاده یا انتخاب :
استفاده همزمان از محصولات فعال زیاد
شروع همزمان رتینول، اسیدها، اسکراب و چند سرم جدید میتواند احتمال تحریک را بالا ببرد.
عوض کردن مداوم روتین
اگر هر چند روز محصول جدیدی وارد روتین شود، فهمیدن اینکه چه چیزی مؤثر یا تحریککننده بوده سخت میشود.
حذف ضدآفتاب
حتی بهترین سرمها جای محافظت در برابر UV را نمیگیرند.
استفاده از ضدآفتاب Broad Spectrum با SPF حداقل 30 را توصیه میکند .
تصور اینکه پوست چرب به مرطوبکننده نیاز ندارد
پوست چرب هم میتواند دهیدراته یا تحریکشده باشد. تفاوت اصلی در انتخاب بافت مناسب است.
خرید محصول فقط به خاطر ترند
محصول محبوب TikTok یا Instagram الزاماً برای نوع پوست شما بهترین گزینه نیست.
چطور محصولات مناسب روتین خود را انتخاب کنیم؟
قبل از خرید، چهار سؤال بپرسید:
- نوع پوست من چیست؟
- اصلیترین مشکل یا هدف پوستی من چیست؟
- این محصول چه ماده فعالی دارد؟
- آیا محصول مشابهی از قبل در روتین دارم؟
اگر تازه شروع کردهاید، ابتدا پایه را بسازید:
شوینده + مرطوبکننده + ضدآفتاب
سپس یک نیاز مشخص مثل جوش، لک، خشکی یا بافت پوست را هدف قرار دهید.
این روش هم اقتصادیتر است و هم احتمال سردرگمی و تحریک را کاهش میدهد.
اگر بخواهیم ترتیب استفاده از محصولات مراقبت از پوست را در یک جمله خلاصه کنیم:
پاکسازی را اول انجام دهید، محصولات سبک و درمانی را قبل از کرمها بزنید و در روتین صبح، ضدآفتاب را آخرین مرحله مراقبت پوست قرار دهید.
روتین صبح برای بسیاری از افراد میتواند به این شکل باشد:
شوینده ← سرم اختیاری ← مرطوبکننده ← ضدآفتاب
و روتین شب:
پاکسازی ← شوینده ← محصول درمانی اختیاری ← مرطوبکننده
محصولاتی مثل تونر، اسنس و کرم دور چشم میتوانند بر اساس نیاز اضافه شوند، اما صرفاً برای طولانیتر کردن روتین ضروری نیستند.
آرایش صورت
آرایش لب
آرایش ناخن
آرایش چشم و ابرو
اسپری و پودر فیکس
سایر
لاک ناخن
نظرات کاربران